Ở Nghệ An, sau khi Nghị định số 17/2010/NĐ-CP ngày 04/3/2010 có hiệu lực thi hành, căn cứ các văn bản hướng dẫn của Bộ Tư pháp, của các Bộ, Ngành liên quan, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch và các văn bản chỉ đạo các cấp, các ngành trong tỉnh triển khai tổ chức thi hành Nghị định số 17/2010/NĐ-CP. Các cấp, các ngành trong đó vai trò tham mưu chủ động là Sở Tư pháp, phòng Tài chính - Kế hoạch, phòng Tư pháp các huyện, thành phố, thị xã đã tổ chức tuyên truyền phổ biến sâu rộng trong tầng lớp nhân dân nội dung Nghị định số 17/2010/NĐ-CP và vị trí công tác bán đấu giá tài sản trong phát triển kinh tế và đời sống xã hội. Trên địa bàn tỉnh Nghệ An hiện có 06 tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp (trong đó có 01 Trung tâm bán đấu giá tài sản thuộc Sở Tư pháp, 05 Tổ chức bán đấu giá tài sản tư nhân không thuộc Sở) với 9 đấu giá viên hoạt động. Các tổ chức bán đấu giá tài sản từ sau khi thành lập đã đi vào hoạt động cơ bản tuân thủ đúng các quy định của pháp luật, Nghị định số 17/2010/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn liên quan. Thực hiện đúng tinh thần Nghị định số 17/2010/NĐ-CP, Hội đồng bán đấu giá quyền sử dụng đất cấp tỉnh và cấp huyện đã giải thể và chuyển giao việc đấu giá đất sang các tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp thực hiện theo quy định. Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Nghệ An đã có 21/21 huyện, thành phố, thị xã thành lập Hội đồng đấu giá theo đúng quy định tại Điều 19 Nghị định số 17/2010/NĐ-CP do Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện, thành phố, thị xã quyết định thành lập để bán đấu giá tài sản là tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính.
Kết quả hoạt động bán đấu giá tài sản của các tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp và Hội đồng bán đấu giá tài sản cấp huyện: Về đấu giá các loại tài sản (không bao gồm đấu giá đất) đã tổ chức bán đấu giá thành 427 cuộc. Tổng giá trị tài sản bán được 117.772.803.000 đồng. Đấu giá quyền sử dụng đất đã tổ chức bán đấu giá thành 573 cuộc. Tổng giá trị tài sản bán được 541.687.593.000 đồng. Số tiền nộp ngân sách 541.687.593.000 đồng. Hội đồng bán đấu giá tài sản cấp huyện đã tổ chức bán đấu giá thành: 533 cuộc, tổng giá trị tài sản bán được: 410.036.494.000 đồng; Số tiền nộp ngân sách: 313.427.617.000 đồng.
Nhìn chung, sau 03 năm triển khai thực hiện Nghị định số 17/2010/NĐ-CP đã đạt được những kết quả nhất định, đảm bảo thực hiện tốt công tác xã hội hóa công tác đấu giá trên địa bàn tỉnh theo đúng tinh thần Nghị định số 17/2010/NĐ-CP, góp phần tích cực thực hiện tốt các giao dịch của tổ chức, cá nhân phục vụ phát triển kinh tế của tỉnh. Tuy nhiên bên cạnh những kết quả đạt được hoạt động bán đấu giá tài sản trên đại bàn vẫn còn những tồn tại hạn chế nhất định.
Tại hội nghị các đại biểu đã chỉ ra những tồn tại hạn chế, những khó khăn vướng mắc trong tổ chức thực hiện bán đấu giá như công tác tuyên truyền thực hiện chưa thường xuyên dẫn tới số người nắm thông tin để tham gia đấu giá ít. Trong khi đó, quá trình chuyển nhượng, mua bán đấu giá đất liên quan đến chính quyền cơ sở nên khi chuyển đấu giá đất cho các doanh nghiệp thực hiện, tâm lý người dân chưa thực sự tin tưởng cho nên không tham gia đấu giá. Các văn bản hướng dẫn Nghị định 17/2010/NĐ-CP chưa đầy đủ và đồng bộ nên việc triển khai và thực hiện trong thực tế gặp nhiều khó khăn, bất cập. Việc ban hành văn bản để triển khai chậm tạo cho các doanh nghiệp bán đấu giá tài sản, Hội đồng bán đấu giá tài sản cấp huyện và các cá nhân, tổ chức còn lúng túng gặp khó khăn trong quá trình tổ chức thực hiện. Các tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp mới được thành lập nên năng lực và kinh nghiệm thực tế của đấu giá viên ở một số tổ chức đấu giá chưa đáp ứng được trong từng hoạt động cụ thể. Nghệ An là tỉnh có diện tích rộng, địa bàn đi lại tương đối khó khăn, nhất là các huyện miền núi; các doanh nghiệp bán đấu giá đều tập trung tại thành phố Vinh nên gặp khó khăn khi thực hiện, thiếu thuận lợi cho người tham gia đấu giá. Hiện tượng "cò mồi" trong đấu giá đất tuy đã giảm nhiều so với trước đây nhưng vẫn còn tiếp diễn làm ảnh hưởng đến an ninh trật tự một số cuộc đấu giá, ảnh hưởng thực chất kết quả đấu giá, người có nhu cầu mua đất sử dụng thực sự. Đối với việc đấu giá hạn chế đất ở vùng nông thôn thực hiện đang còn chậm, ảnh hưởng đến nhu cầu đất ở của những trường hợp khó khăn và thu ngân sách của tỉnh. Các thành viên của Hội đồng bán đấu giá tài sản còn hoạt động kiêm nhiệm nên kỹ năng và nghiệp vụ bán đấu giá tài sản còn gặp nhiều khó khăn, hạn chế.
Nguyên nhân những tồn tại nêu trên là do những nguyên nhân về mặt thể chế, một số văn bản của Trung ương và tỉnh chưa rõ sàng, cụ thể, còn những bất cập nhất định. Việc tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất nhìn chung chưa được sự quan tâm chỉ đạo trực tiếp của lãnh đạo UBND cấp huyện, mà chủ yếu là do các cơ quan chuyên môn thực hiện (Phòng Tài nguyên và Môi trường, Trung tâm phát triển quỹ đất, Phòng Kế hoạch Tài chính), cá biệt có nơi chỉ giao chuyên viên khâu nối với tổ chức bán đấu giá tài sản chuyên nghiệp, dẫn đến tình trạng việc tổ chức bán đấu giá đất thiếu chặt chẽ, sự phối hợp với tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp không cao, ảnh hưởng đến việc bán đấu giá đất. Sự quan tâm của UBND cấp xã trong việc đưa quỹ đất đấu giá hạn chế quyền sử dụng đất cho các đối tượng chính sách chưa cao, thiếu kịp thời (do liên quan đến việc xét duyệt, xây dựng đầu tư hạ tầng cơ sở ban đầu, giảm giá đất). Về phía đối tượng chính sách tham gia đấu giá có nhu cầu nhưng không có tiền mua vì trong thực tế, so với mặt bằng chung về đấu giá quyền sử dụng đất chỉ giảm từ 5% - 15%. Việc quy định đấu giá đất hạn chế phải có ít nhất từ 02 người trở lên tham gia đấu giá cũng ảnh hưởng đến người tham gia đấu giá đất hạn chế.
Kết luận hội nghị, Phó Chủ tịch Thái Văn Hằng ghi nhận những kết qủa đạt được, đồng thời giao một số nhiệm vụ cần tập trung trong thời gian tới để nâng cao hiệu quả hoạt động bán đấu giá, trong đó cần tập trung: tăng cường công tác tuyên truyền Nghị định số 17/2010/NĐ-CP, các văn bản hướng dẫn thi hành Nghị định và các văn bản pháp luật có liên quan về công tác bán đầu giá tài sản để người dân hiểu được các quy định về bán đấu giá quyền sử dụng đất và chủ trương “Xã hội hóa” trong hoạt động bán đấu giá tài sản để có sự tin tưởng vào các tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp khi tham gia đấu giá. Xây dựng quy hoạch phát triển các tổ chức bán đấu giá tài sản và có giải pháp tăng cường đội ngũ đấu giá viên để thành lập các tổ chức bán đấu giá tài sản tại các huyện miền núi xa trung tâp, đáp ứng nhu cầu phục vụ tại chỗ.
UBND các huyện, thành phố, thị xã tiếp tục phối hợp với các tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp trên địa bàn tỉnh thực hiện tốt công tác bán đấu giá theo đúng quy định của pháp luật. Đồng thời các tổ chức đấu giá chuyên nghiệp phải nắm bắt hướng chủ đạo của Nhà nước là “Xã hội hóa” công tác bán đấu giá tài sản để tạo sự cạnh tranh lành mạnh, xây dựng uy tín cho tổ chức đấu giá của mình tương xứng với sự phát triển về công tác bán đấu giá tài sản trong thời gian tới. Có giải pháp khắc phục những hạn chế, tồn đọng trong thời gian qua và có sự phối hợp đồng bộ với chính quyền địa phương trong quá trình tổ chức thực hiện.
Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, hướng dẫn, bồi dưỡng nghiệp vụ thường xuyên và đột xuất để đảm bảo lành mạnh hóa các tổ chức bán đấu giá tài sản, kịp thời xử lý nghiêm các vi phạm trong hoạt động hành nghề đấu giá.
UBND tỉnh cũng tiếp thu các kiến nghị đề xuất về sửa đổi NĐ 17 trình Bộ Tư pháp nghiên cứu ./
Nguyễn Quế Anh- PGĐ Sở Tư pháp Nghệ An