Thực hiện trách nhiệm về quản lý nhà nước về lĩnh vực Luật sư trên địa bàn, sở Tư pháp đã tham mưu cho UBND tỉnh ban hành  Quyết định số 2203/QĐ-UBND ngày 31/5/2013 của UBND tỉnh ban hành Kế hoạch thực hiện “Chiến lược phát triển nghề luật sư đến năm 2020” trên địa bàn tỉnh Nghệ An, Sở Tư pháp đã có các biện pháp cần thiết để thực hiện các nhiệm vụ được giao, tổ chức tuyên truyền, phổ biến các nội dung của Chiến lược thông qua Hội nghị báo cáo viên pháp luật cấp tỉnh và thực hiện tuyên truyền bằng các hình thức khác thông qua tập san Pháp luật và Đời sống của Hội đồng phối hợp công tác phổ biến giáo dục pháp luật tỉnh phát hành tập san Pháp luật và Đời sống số chuyên đề về Luật Luật sư, qua các phương tiện thông tin đại chúng khác để tuyên truyền luật và các văn bản có liên quan về hoạt động luật sư nhằm nâng cao nhận thức của các cơ quan, tổ chức và người dân về vị trí, vai trò của luật sư trên địa bàn tỉnh;  Sở Tư pháp cũng đã thực hiện công tác thanh tra kiểm tra theo quy định. Qua công tác kiểm tra cho thấy thực trạng đó là: Đối với việc sử dụng các biểu mẫu theo quy định tại Thông tư số 17/2011/TT-BTP ngày 14/10/2011 của Bộ Tư pháp hướng dẫn một số quy định của Luật Luật sư, Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Luật sư, Nghị định hướng dẫn thi hành các quy định của Luật Luật sư về tổ chức xã hội - nghề nghiệp của Luật sư: Sổ Công văn đến, Công văn đi, Sổ theo dõi hợp đồng dịch vụ pháp lý, Sổ theo dõi vụ việc tham gia tố tụng trong vụ án hình sự theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng, Phiếu thỏa thuận thực hiện dịch vụ pháp lý, Hóa đơn thu phí tại các tổ chức hành nghề luật sư chưa được thực hiện hoặc thực hiện chưa đúng quy định.

Việc lưu trữ hồ sơ tại các tổ chức hành nghề luật sư chưa hợp lý (hầu hết các giấy tờ có liên quan được lưu giữ trên máy vi tính), gây khó khăn trong quản lý hồ sơ cũng như công tác kiểm tra của Sở Tư pháp. Một số tổ chức hành nghề luật sư chưa tự giác, nghiêm túc chấp hành các quy định của Luật Luật sư và pháp luật liên quan trong quá trình hoạt động như: không ký kết hợp đồng dịch vụ pháp lý đúng quy định, chưa mua bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp luật sư, không thực hiện nghĩa vụ thông báo, đăng báo khi thành lập, không báo cáo đầy đủ và kịp thời tình hình tổ chức và hoạt động theo quy định. Việc tuân thủ quy tắc đạo đức nghề nghiệp luật sư chưa được một bộ phận luật sư nhận thức đầy đủ, chưa trở thành ý thức tự giác trong hoạt động hành nghề. Nhiều luật sư chưa xây dựng được tác phong chuyên nghiệp, chưa chú ý đến việc tự đào tạo nâng cao trình độ. Một số văn phòng luật sư thành lập văn phòng văn phòng giao dịch không đúng quy định.

Bên cạnh đó công tác quản lý nhà nước về luật sư vẫn còn những vướng mắc trong thực tiễn. Chưa có cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước về công tác luật sư, dẫn đến công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực này chưa thật hiệu quả và kịp thời. Điều 5 Nghị định số: 123/2013/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết luật sư trong đó có quy định về một số nhiệm vụ của Sở Tư pháp trong tham mưu quản lý nhà nước, tuy nhiên trong thực tiễn tổ chức thực hiện vẫn còn vướng mắc. Tại quy định k5 điều 5 Nghị định số: 123/2013/NĐ-CP quy định: “Đề nghị Đoàn luật sư cung cấp thông tin về tổ chức và hoạt động của luật sư” là chưa tương xứng với trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước khi phải đi “ đề nghị”. Mặt khác việc xử phạt vi phạm hành chính quy định tại Nghị định 79 /2013/NĐ-CP về lĩnh vực thống kê còn bất cập so với Nghị định 110/2013/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Bổ trợ tư pháp về cùng một hành vi không báo cáo hoặc báo cáo không đúng thời hạn về tổ chức hoạt động( k5 điều 8 NĐ 79 phạt từ 10triệu- 20triệu, trong khi NĐ 110 chỉ quy định phạt từ 1 triệu đến 2 triệu )

 Theo quy định tại Điều 17 Luật Luật sư về việc cấp CCHNLS, đối với đối tượng là người đạt kết quả tập sự hành nghề luật sư, Đoàn luật sư tiếp nhận hồ sơ gửi Sở Tư pháp. Riêng đối tượng là người được miễn tập sự hành nghề luật sư, Sở Tư pháp tiếp nhận hồ sơ. Sở Tư pháp có nhiệm vụ kiểm tra, xác minh, chuyển hồ sơ hợp lệ cho Bộ Tư pháp. Theo quy định tại các Quyết định về việc cấp CCHNLS của Bộ Tư pháp, Đoàn luật sư có nhiệm vụ trao CCHNLS, Sở Tư pháp có trách nhiệm giám sát, bản gốc CCHNLS được gửi về Sở Tư pháp. Thực tế tại địa phương, đối với những trường hợp người miễn tập sự hành nghề luật sư được cấp CCHNLS, khi Sở Tư pháp chuyển CCHNLS cho Đoàn luật sư để Đoàn tổ chức trao, Đoàn luật sư cho rằng Đoàn không thụ lý hồ sơ của những đối tượng này nên việc Đoàn luật sư trao CCHNLS là không hợp lý. Nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính trong việc cấp CCHNLS và để thuận lợi trong quá trình thực hiện, Sở Tư pháp đề nghị Bộ Tư pháp quy định cụ thể trong các Quyết định về việc cấp CCHNLS thống nhất giao Đoàn luật sư là cơ quan đảm nhiệm việc trao CCHNLS.

 Đối với việc triển khai thực hiện Quyết định số 123/QĐ-TTg của Thủ tướng chính phủ phê duyệt Đề án “Phát triển đội ngũ luật sư phục vụ hội nhập kinh tế quốc tế từ năm 2010 đến năm 2020”, Sở Tư pháp gặp một số khó khăn, bất cập. Nguyên nhân do chưa có các biện pháp triển khai đồng bộ của Bộ Tư pháp và quá trình hội nhập kinh tế quốc tế của tỉnh chưa phát triển mạnh, chưa phát sinh các vụ việc liên quan đến tranh chấp, đầu tư hội nhập kinh tế quốc tế thu hút các luật sư tham gia. Do đó, đề nghị Bộ Tư pháp có các biện pháp cụ thể và phù hợp để hướng dẫn địa phương thực hiện có hiệu quả luật Luật sư và Đề án../

Nguyễn Quế Anh-  PGĐ Sở Tư pháp Nghệ An